Γ1 Σχολικού έτους 2015-2016

Υπεύθυνη τμήματος: Μπαντούλη Ελένη

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ

Ο σχολικός εκφοβισμός δεν είναι καινούργιο φαινόμενο: υπάρχει εδώ και γενιές, σε διάφορες μορφές. Το 1999 ο Τιμ Φιλντς, γνωστός Βρετανός ακτιβιστής κατά του εκφοβισμού, περιέγραψε το φαινόμενο σαν «…μία παθολογική ανάγκη να επιδεικνύεις επιθετικότητα και η οποία επιτυγχάνεται μέσω μίας επίδειξης ανεπάρκειας (κοινωνική, προσωπική, διαπροσωπική, συμπεριφορική, επαγγελματική), μια ανεπάρκεια που προβάλλεται πάνω στους άλλους μέσω ελέγχου και υποταγής (κριτική, αποκλεισμός, απομόνωση κ.α.).

Σε πολλά επιστημονικά περιοδικά εμφανίζεται ο σχετικός όρος “bullying”.Στο φαινόμενο του bullying εμπλέκονται πολλά μέρη

  • Το παιδί που δέχεται βία
  • Το παιδί ή ομάδα παιδιών που ασκεί βία
  • Τα παιδιά θεατές
  • Οι εκπαιδευτικοί
  • Οι γονείς

Μια σημαντική παράμετρος που τίθεται είναι η έννοια της επανάληψης. Το φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού δεν είναι ένα μεμονωμένο γεγονός. Δεν είναι ένας απλός τυχαίος καβγάς μεταξύ δυο παιδιών στη σχολική αυλή. Επίσης περιλαμβάνει ανισορροπία δύναμης ή εξουσίαςμεταξύ του παιδιού που εκφοβίζει και του παιδιού που εκφοβίζεται.

Γενικά το Bullying μπορεί να περιλαμβάνει
  • Άσκηση φυσικής βίας, χτυπήματα, τσιμπήματα, δαγκωνιές, σπρωξίματα,
  • Εσκεμμένο ή συχνό αποκλεισμό μαθητών από κοινωνικές δραστηριότητες, κοινωνική απομόνωση ή αποκλεισμό
  • Σεξουαλική παρενόχληση
  • Χρησιμοποίηση υβριστικών ή περιπαικτικών εκφράσεων, πειράγματα, παρατσούκλια, κοροϊδία
  • Απειλές και εκβιασμό
  • Υβριστικές ή περιπαικτικές εκφράσεις για τη φυλή, την εθνικότητα, τη θρησκεία, την ταυτότητα αναπηρίας, τη σεξουαλική ταυτότητα του θύματος
  • Κλοπές ή και Ζημιές στα προσωπικά αντικείμενα του θύματος
  • Επιδιωκόμενη απομάκρυνση των φίλων
  • Διάδοση κακοηθών και ψευδών φημών
  • Ηλεκτρονικό bullying cyber bullying (Το cyberbullying περιγράφεται ως «η επαναλαμβανόμενη και εκ προθέσεων βλάβη που προκαλείται διαμέσου της χρήσης ηλεκτρονικών υπολογιστών, κινητών τηλεφώνων και άλλων ηλεκτρονικών συσκευών» Το Cyberbulling εμφανίζεται συχνότερα σε ιστότοπους όπου συγκεντρώνεται μεγάλος αριθμός εφήβων)

Το παιδί που εκφοβίζει – Προφίλ

Πάντα θα πρέπει να θυμόμαστε ότι πίσω από ένα παιδί που εκφοβίζει θα βρεθούν

● Ανάγκη για κυριαρχία πάνω σε άλλους.
● Αδυναμία ελέγχου παρορμήσεων.
● Μειωμένη ικανότητα αυτοελέγχου.
● Αδυναμία τήρησης κανόνων και ορίων.
● Ασυνήθιστα χαμηλό άγχος.
● Διογκωμένη αυτοεικόνα.
● Έλλειψη αίσθησης του μέτρου.
● Η δημοτικότητα τους βρίσκεται στο μέσο όρο ή κάτω από αυτόν και χαμηλώνει καθώς προσχωρούν στις εκπαιδευτικές βαθμίδες
● Είναι εχθρικό απέναντι στο περιβάλλον του (ιδιαίτερα σε γονείς και εκπαιδευτικούς).
● Απόλυτη έλλειψη ενσυναίσθησης.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΘΕΑΤΩΝ

Σημείο – κλειδί στην εμφάνιση του φαινόμενου αποτελούν τα παιδιά – θεατές. Με την συμπεριφορά τους διευκολύνουν ή λειτουργούν ανασταλτικά στην εμφάνιση του φαινόμενου.

Οι αναμενόμενες αντιδράσεις των υπόλοιπων παιδιών είναι:

● Να γελάσουν
● Να χαμογελάσουν
● Να αδιαφορήσουν
● Να μιλήσουν στο διπλανό τους και να σχολιάσουν αυτό που γίνεται είτε θετικά είτε αρνητικά
● Να κοιτούν και να μην κάνουν απολύτως τίποτε

Οι συγκεκριμένες αντιδράσεις ενισχύουν την συμπεριφορά του παιδιού που ασκεί βια καθώς με το να γελάσουν / χαμογελάσουν οι υπόλοιποι ή να σχολιάσουν το γεγονός έχει επιτύχει να κερδίσει την προσοχή τους.

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ
Σε γενικές γραμμές ο εκπαιδευτικός θα πρέπει να:
● ενημερωθεί για το φαινόμενο και ως συνέπεια να γίνει ικανότερος να το αναγνωρίζει να το σταματά άμεσα και να μπορεί να αναπτύξει στη συνέχεια προγράμματα ή τεχνικές παρέμβασης για εκτόνωση του
● Μην αγνοήσει ή υποτιμήσει κάτι που του αναφέρει το παιδί
● Κάνει άμεση και αυστηρή παρατήρηση αμέσως μετά το περιστατικό
● Να αξιοποιήσει τη «δύναμη» του παιδιού που ασκεί βία σε θετικές συμπεριφορές
● Να αναπτύξει δραστηριότητες σχετικά με το φαινόμενο (συζήτηση, παιχνίδι ρόλων, ανάγνωση λογοτεχνικών κειμένων)
● Να δημιουργήσει θετικό κλίμα στο σχολείο
● Να προστατεύσει το παιδί που δέχεται τη βία, να μη του ζητάτε να εξηγήσει μπροστά σε άλλους τι έχει γίνει, αλλά σε κατ’ ιδίαν συνάντηση να γίνεται προσπάθεια αποενοχοποίησης και συναισθηματικής ενίσχυσης
Επίσης:
● Συστήνεται να αποφεύγεται η ποινικοποίηση της πράξης και η τιμωρία του παιδιού με αποβολές από τη σχολική μονάδα καθώς δεν είναι αποτελεσματικές.
● Θα πρέπει να δημιουργείται τέτοιο κλίμα στο σχολείο ουτώς ώστε να μην καλύτονται τέτοια μυστικά.
● Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να μην ζητηθεί η «συμφιλίωση» μεταξύ παιδιού που δέχεται βία και παιδιού που ασκεί βία καθώς υπάρχει ο κίνδυνος να επαναθυματοποιηθεί το ένα παιδί και το άλλο να επιβεβαιώσει την «δύναμη» και κυριαρχία» του.
ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΑΜΠΑΝΙΑ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΥ

http://www.e-abc.eu/gr/

Comments are closed.